Devri

sklaer .1

sklaer .1

adj., adv. & m.

I. Attr./Épith.

A.

(1) Clair, limpide.

●(1499) Ca 181a. Sclaer. g. cler. ●(1530) Pm 80. Sclaerhoch eguit ambr, tr. «Plus clair que l'ambre.» ●(1575) M 2133. Feunten à leuenez, hac à trugarez scler, tr. «La fontaine de joie et de douce miséricorde.» ●(1633) Nom 227b. Nox sublustris, sideribus illustris : vne claire nuict : vn nos sclær.

●(1659) SCger 170b. scler, tr. «clair.» ●(1732) GReg 171a. Clair, claire, qui est plein de lumiere, tr. «Sclear. sclær. Van[netois] Sclær. B[as] L[eon] Sclaer.»

●(1849) LLB 1649. ur feten skler. ●(1860) BAL 9. endra ma eo deiz sclear. ●(1877) BSA 78. eun dour ken neat ha ken sclear evel ar strink.

(2) (météorologie) Découvert, clair, beau.

●(1633) Nom 219b. Sudum : beau & clair temps : amser sclær ha caezr.

●(1870) FHB 295/271b. Petra rec'hu, en amzer sklaer ? / A laraz hi d'an amprester ?

●(1930) FHAB Gwengolo 329. er gournaouog, pa vez sklaer an amzer.

(3) (en plt d'un liquide) Limpide, clair.

●(17--) EN 3486. evr ruselen dour scler, tr. «un ruisseau d'eau claire.»

(4) (en plt d'un son) Clair.

●(1633) Nom 215a. Tinnitus : tintement : tinterez, soun sclær.

(5) (Parole) claire.

●(c.1500) Cb 44a. clere parolle et certaine. b. comps scler hep douet.

B. sens fig. =

●(1909) FHAB Genver 4. discuez d'an holl en eun doare sklaer.

II. Attr.

(1) Sklaer eo : il est clair que ; c'est clair.

●(1944) VKST C'hwevrer 43. Sklaer eo n'eus bet biskoaz horolajer ebet war he zro.

(2) Se zo sklaer : c'est clair, c'est évident.

●(1976) BAHE 91/25a. Keloù a zo ganeoc'h. Se 'zo sklaer.

III. Adv.

A.

(1) Clairement.

●(1845) GBI I 354. Hen a c'houistelle sklezr gant he biffer arc'hant, tr. «il tirait des sons clairs de son fifre d'argent.» ●(1869) SAG 135. Setu-aman ezemplou hag her prou sklear.

●(1907) PERS 70. Buez an Aot. Vianney a verk sklear peger guir kementse. ●(1920) MVRO 59/1a. a zoug skler aroueziou an droug-skevent. ●(1955) STBJ 32. evit komz sklaeroc'h.

(2) Clair.

●(1847) BDJ 39. Hac a ra guelet sklear henhan, eur paotr distac ha kalounus.

●(1955) BLBR 86/10. Lechefre, diot, ne welez ket sklêr : prena eun istrimant a aneval evelse ?

(3) Klevout sklaer : entendre clair, bien entendre.

●(1904) SKRS I 184. Pe marteze avoalc'h ne glev ket sklaer.

(4) Gwelout sklaer : voir clair.

●(1472) Js ms latin BNF 1294 f°198. Gruet eu tom hep chom an comun goude dilun an suzun guen. / breman ez guellet guelet scler na gueu quet ter map an spernenn. tr. « Le commun (des saints) a été fait vivement, sans s'arrêter, après le lundi de la semaine blanche (des Rogations) ; / Maintenant vous pouvez voir clairement si le fils de l'Épine n'est pas expéditif. »

●(c.1680) NG 255. Dirac ur jugë a guelou scler.

(5) Gwelout sklaer dre : voir à travers de.

●(1907) PERS 212. he vizaj ken disliv ha ken treut ma veljet prest skler dreizhan.

(6) (Semer) clair, peu épais.

●(1872) ROU 102b. Semer clair, tr. «Ada sclear.»

B. Loc. adv.

(1) A-sklaer : clairement.

●(1650) Nlou 62. Ne guelat nep amser, / A scler quen bras steren, tr. «On ne vit en aucun temps / clairement une aussi grande étoile.»

(2) A-dra-sklaer : certainement.

●(1728) Resurrection 2925. Derguener adra scler pa voan me quemeret. ●(1792) BD 2989. Da lacat dar maro adra scler, tr. «pour mettre à mort, ceci est clair.» ●4534. credet se adra scler, tr. «croyez cela certainement.» ●4700. mes ho misericort so brassoc'h adra scler, tr. «Mais votre miséricorde est plus grande, c'est clair.»

(3) Sklaer-bev : clairement.

●(1906) FHAB Gwengolo/Here 327. merket sklaer-beo.

(4) Sklaer ha berr : clairement.

●(1905) BOBL 18 novembre 61/2a. Ar pez a wel an holl skler ha ber eo e kresk beb bloaz rekiz, an taillou, ar gwiriou.

IV. M. Clair (de lune).

●(1732) GReg 171b. Le clair de la Lune, ou des Etoiles, tr. «Ar sclæar eus al loar, pe eus ar stered.»

V.

(1) Sklaer evel e revr ur c'hazh du : voir kazh.

(2) Sklaer evel lagad (un /an) naer : voir naer.

(3) Sklaer evel lagad ar pesk : voir pesk.

(4) Sklaer evel dour feunteun : voir dour.

(5) Sklaer evel dour stivell : voir dour.

(6) Sklaer evel an dour-bev : voir dour.

(7) Sklaer evel dour en ur werenn : voir dour.

(8) Sklaer evel an arc'hant : voir arc'hant.

(9) Sklaer evel an deiz : voir deiz.

(10) Sklaer evel skorn : voir skorn.

(11) Sklaer evel gwer : voir gwer.

(12) Sklaer evel al loar : voir loar.

(13) Sklaer evel an heol : voir heol.

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...