Devri

kignat / kignañ / kigniñ

kignat / kignañ / kigniñ

v.

I. V. tr. d.

A.

(1) Écorcher, ôter (la peau).

●(14--) Jer.ms 267. Me men oar an dro da crochen / En quynher gant un contel pren, tr. «Je veux par la même occasion que ta peau / On l'écorche avec un couteau de bois.» ●(1530) J p. 87a. Memeux dellezet en bet man / Bout stleget, quignet, losquet glan, / Eguyt doan (variante : douen) ma poan, hac an crouc, tr. «j'ai mérité en ce monde, pour mon châtiment, d'être traîné, écorché, brûlé vif et pendu.»

●(1659) SCger 47b. ecorcher, tr. «quigna.» ●168a. quigna, tr. «écorcher.» ●(1732) GReg 318b. Écorcher, enlever la peau, tr. «qignat. pr. qignet. Van[netois] qigneiñ. qignat. pr. et.» ●Saint Barthelemi fut écorché vif, tr. «Sant Bartele a vouë qignet beo-buezecq.» ●323b. Effleurer, enlever un peu de la peau, tr. «qignat èn un drémen.»

●(1876) TDE.BF 344b. Kignat, v. a., tr. «écorcher un animal.»

●(1908) PIGO II 171. o kignat hag o tispenn eul leue lart.

(2) Écorcher, égratigner.

●(1732) GReg 318b. Je me suis écorché le bras, tr. «Qignet am eus va breac'h.»

●(1838) OVD 165. hemb quinnein na blessein é zeourne. ●(1857) CBF 72. m'am bije kavet eur barver ha n'am c'hignfe ket, tr. «si j'avais trouvé un barbier qui ne m'écorchât pas.»

●(1907) VBFV.bf 40a. kignein, v. a., tr. «écorcher, égratigner.» ●(1980) EBSB 58. (Ar vro vigoudenn) kignat, tr. «écorcher.»

(3) Peler, éplucher.

●(1732) GReg 708b. Peler du fruit, tr. «qignat frouëz.»

●(1876) TDE.BF 344b. Kignat, v. a., tr. «peler un fruit.»

●(1924) FHAB C'hwevrer 62. e veze lakaet da gignat patatez.

(4) Écorcer.

●(1876) TDE.BF 344b. Kignat, v. a., tr. «Ecorcer, un plant, un fruit, etc.»

B.

(1) sens fig. Écorcher, voler, arnaquer.

●(1732) GReg 318b. Écorcher, faire payer trop cher, tr. «Qignat.» ●(1790/94) PC II 400. O qignat a reont manifiq – Evid beva eas pinvidiq, tr. «Ils vous écorcheraient de façon maginfique, - pour vivre facilement, riches.»

●(1874) FHB 497/214a. ne ket touza he vuizien e a rea, mes ho c'hignat. ●(18--) CST 41. ha me n'oun ket boas da gignat an dud.

●(1905) HFBI 64. ar bobl â bès a deuas da énem révolti à hènep da eur seurt tud-sé, péré abaoué pell amser â voa, â yoa ous ho férsécuti, ous ho flastra, ous ho c'hignat. ●(1920) MVRO 26/1a. kignat ar veachourien. ●(1922) FHAB Du 331. pa gigne eun tamm bennak marc'hadourien Londrez.

(2) par ext. (agriculture) Labourer, charruer en surface, mouver.

●(1864) KLV 36. Gouzout a rear euz muioc'h a boan o forcha irvi enn eur ghigna ar bomm evit douara an ero da c'houde, eghet n'euz a boan o labourat a blean.

●(1960) EVBF I 335. kignach, St-Clet, couche superficielle (kignad, enlever cette couche, et gratter, écorcher).

►absol.

●(1949) KROB 12/12. Warlerc’h an alar bihan o kignat, an tumper, sachet gant tri loan, a ya en douar betek al laz. ●(1962) EGRH I 34. kignat v., tr. « labourer superficiellement (la terre). »

●(1982) MABL i 144. (Lesneven) ’Tav ’veze ’memes hini o pompañ ha ’memes hini o kignañ.

(3) Écrémer légèrement le lait.

●(1962) EGRH I 34. kignat v., tr. « écrémer légèrement (le lait). »

(4) Kignat e roudoù : revenir sur ses traces.

●(1985) LIMO 22 mars. kignat é ruteu, litt. « écorcher ses traces, repasser là où l’on est passé naguère. »

II. V. intr.

(1) Attraper des escarres.

●(1860) BAL 227. Dont a reas da gignat diouz e gvele.

(2) S'escarrifier.

●(1918) LILH 24 a Gerzu. Nann, ne gign ket me zreid. ●(1921) FHAB Genver 8. o c'hein pe o fondamant a c'hell dont da gigna.

III. V. pron. En em gignat.

(1) V. pron. réfl. S'escarrifier.

●(1905) HFBI 492. gant eun irder amzer évélsé, è teuer da éném gignat, gant an danadures a ves diabars an den. ●(1927) FHAB Meurzh 69a. Diouallit ne vefe plegou el linsel ha ma'z eus eur pennad a zo m'eman ar c'hlanvour war e wele, taolit poultr talk warnezi ; gand an dra-ze ne deuio ket ker buan d'en em gignat.

(2) V. pron. réci. sens fig. Se battre.

●(1925) KANNgwital 275/10. Breizis hag int breudeur, en em save an eil enep egile ; en em vressa a reant, en em vrevi, en em gignat didruez. ●(1937) FHAB Gouere 194. Perak ar broiou en em gign an eil eben hag a aoz binviachou spontus evit skigna ar maro ?

IV. Kignat e vamm-gozh : voir mamm-gozh.

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...